Magnetic Effects of Electric Current – Numerical Questions

---

1. Magnetic Field around a Straight Current-Carrying Conductor

A current of 5 A flows through a straight conductor. The magnetic field at a point is 2 × 10⁻⁵ T. Find the distance from the conductor.

এটা সোজা তাৰত ৫ A ধাৰা প্ৰবাহিত হৈছে। এটা বিন্দুত চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰৰ মান 2 × 10⁻⁵ T। তাৰত পৰা দূৰত্ব নিৰ্ণয় কৰক।

Given / দিয়া হৈছে:
I = 5 A
B = 2 × 10⁻⁵ T
μ₀ = 4π × 10⁻⁷ T m A⁻¹

Formula / সূত্ৰ: B = (μ₀ I) / (2πr)

Calculation / গণনা:
2 × 10⁻⁵ = (4π × 10⁻⁷ × 5) / (2πr)

2 × 10⁻⁵ = (10 × 10⁻⁷) / r

r = 0.05 m

Ans / উত্তৰ: Distance from conductor = 0.05 m = 5 cm

2. Force on a Current-Carrying Conductor

A conductor carrying 3 A current is placed in a magnetic field of 0.4 T. Length of the conductor is 0.5 m. Find the force. ৩ A ধাৰা বহন কৰা এটা তাৰ 0.4 T চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰত ৰখা হৈছে। তাৰৰ দৈৰ্ঘ্য 0.5 m। বল নিৰ্ণয় কৰক।

Given / দিয়া হৈছে: B = 0.4 T, I = 3 A, L = 0.5 m

Formula / সূত্ৰ: F = BIL

Calculation / গণনা:
F = 0.4 × 3 × 0.5
F = 0.6 N

Ans / উত্তৰ: Force = 0.6 N

3. Electromagnet / Solenoid – Ampere Turns

A solenoid has 500 turns and carries a current of 2 A. Find total ampere-turns. এটা ছলেনইডত ৫০০টা পাক আছে আৰু ২ A ধাৰা প্ৰবাহিত হৈছে। এম্পিয়াৰ-পাক নিৰ্ণয় কৰক।

Given / দিয়া হৈছে: N = 500, I = 2 A

Formula / সূত্ৰ: Ampere-turns = N × I

Calculation / গণনা: Ampere-turns = 500 × 2 = 1000

Ans / উত্তৰ: Ampere-turns = 1000

4. Electric Motor – Power Relation

A motor works at 12 V and draws a current of 2 A. Find power. এটা বৈদ্যুতিক মোটৰে 12 V বিভৱত 2 A ধাৰা লয়। ক্ষমতা নিৰ্ণয় কৰক।

Given / দিয়া হৈছে: V = 12 V, I = 2 A

Formula / সূত্ৰ: P = VI

Calculation / গণনা: P = 12 × 2 = 24 W

Ans / উত্তৰ: Power = 24 W

5. Force Direction – Fleming’s Left Hand Rule

A conductor carrying 4 A current is placed perpendicular to a magnetic field of 0.2 T. Length of conductor is 0.25 m. Find the force. ৪ A ধাৰা বহন কৰা এটা তাৰ 0.2 T চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰৰ সৈতে লম্বভাৱে ৰখা হৈছে। তাৰৰ দৈৰ্ঘ্য 0.25 m। বল নিৰ্ণয় কৰক।

Given / দিয়া হৈছে: B = 0.2 T, I = 4 A, L = 0.25 m

Formula / সূত্ৰ: F = BIL

Calculation / গণনা:
F = 0.2 × 4 × 0.25
F = 0.2 N

Ans / উত্তৰ: Force = 0.2 N (দিশ Fleming’s Left Hand Rule অনুসাৰে নিৰ্ণয় কৰা হয়)

Exam Tips (Magnetic Effects Chapter)

• Always write formula first
• Use SI units only
• Remember: F = BIL, B = μ₀I / 2πr
• Fleming’s Left Hand Rule → Direction of force
• Score = Full marks

6. Magnetic Field in a Circular Coil (Concept Question)

If the current in a circular coil is doubled, what happens to the magnetic field?

এটা বৃত্তাকাৰ কইলত প্ৰবাহিত ধাৰা দুগুণ কৰিলে চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰৰ কি হয়?

Concept / ধাৰণা: Magnetic field is directly proportional to current. চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰ ধাৰাৰ সৈতে সোজাসুজি সমানুপাতিক।

Formula / সূত্ৰ: B ∝ I

Conclusion / সিদ্ধান্ত: If current doubles, magnetic field also doubles.ধাৰা দুগুণ হ’লে চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰো দুগুণ হয়।

7. Magnetic Field Produced by a Coil

A coil produces a magnetic field proportional to current. If 2 A current produces 0.02 T, find the magnetic field when current is 5 A.

এটা কইলে উৎপন্ন কৰা চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰ ধাৰাৰ সমানুপাতিক। 2 A ধাৰাত 0.02 T ক্ষেত্ৰ উৎপন্ন হয়। 5 A ধাৰাত ক্ষেত্ৰ নিৰ্ণয় কৰক।

Formula / সূত্ৰ: B₁ / B₂ = I₁ / I₂

Calculation / গণনা:
B₂ = (0.02 × 5) / 2
B₂ = 0.05 T

Ans / উত্তৰ: Magnetic field = 0.05 T

8. Force on a Current Carrying Conductor

A conductor carrying 3 A current is placed in a magnetic field of 0.4 T. Length of conductor = 0.5 m. Find force.

3 A ধাৰা বহন কৰা এটা তাৰ 0.4 T চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰত ৰখা হৈছে। তাৰৰ দৈৰ্ঘ্য = 0.5 m। বল নিৰ্ণয় কৰক।

Formula / সূত্ৰ: F = BIL

Calculation / গণনা:
F = 0.4 × 3 × 0.5
F = 0.6 N

Ans / উত্তৰ: Force = 0.6 N

9. Electric Motor – Power Relation

A motor works at 12 V and draws 2 A current. Find power. এটা মোটৰে 12 V বিভৱত 2 A ধাৰা লয়। ক্ষমতা নিৰ্ণয় কৰক।

Formula / সূত্ৰ: P = VI

Calculation / গণনা:
P = 12 × 2
P = 24 W

Ans / উত্তৰ: Power = 24 W

10. Domestic Circuit / Motor Question

A motor operates at 12 V and draws 2 A current. Find power. এটা মোটৰে 12 V ত 2 A ধাৰা লয়। ক্ষমতা নিৰ্ণয় কৰক।

Formula / সূত্ৰ: P = VI

Calculation / গণনা: P = 12 × 2 = 24 W

Ans / উত্তৰ: Power = 24 W

Exam Tips (Very Important) / পৰীক্ষাৰ টিপছ

• Always write formula first (Sure marks)
• Remember formulas: F = BIL, B ∝ I, P = VI
• Use Right Hand Thumb Rule for magnetic field direction
• Motor & generator numericals are direct formula based
• Write units clearly (N, T, W)