Why Is the Rainbow Curved ? ৰামধেনু কিয় বেঁকা দেখা যায় ? : Physics (Light / Optics) : পদাৰ্থবিজ্ঞান (পোহৰ / অপ্টিক্স)

---

A rainbow is a natural spectrum of seven colors seen in the sky after rain. It forms when sunlight passes through raindrops. The light bends (refraction), reflects inside the drop, and splits into different colors (dispersion). These colors appear as a curved arc in the sky.

ৰামধেনু হৈছে বৰষুণৰ পিছত আকাশত দেখা পোৱা সাতটা ৰঙৰ প্ৰাকৃতিক বৰ্ণালী। সূৰ্যৰ পোহৰ পানীৰ বিন্দুত প্ৰৱেশ কৰি বেঁকাই যায়, প্ৰতিফলিত হয় আৰু বিভিন্ন ৰঙত বিভক্ত হয়, যাৰ ফলত আকাশত বেঁকা ধনুকৰ দৰে দেখা যায়।

• A rainbow forms when sunlight enters raindrops. : যেতিয়া সূৰ্যৰ পোহৰ বৰষুণৰ পানীৰ বিন্দুত প্ৰৱেশ কৰে, তেতিয়া ৰামধেনু সৃষ্টি হয়।

• The light bends inside the raindrop (refraction). : পোহৰ পানীৰ বিন্দুৰ ভিতৰত বেঁকাই যায় (refraction)।

• The light then reflects inside the drop. : তাৰ পিছত পোহৰ বিন্দুৰ ভিতৰত প্ৰতিফলিত হয় (reflection)।

• The light splits into seven colours (dispersion). : পোহৰ সাতটা ৰঙত বিভক্ত হয় (dispersion)।

• Raindrops are round in shape. : বৰষুণৰ পানীৰ বিন্দুবোৰ গোলাকাৰ হয়।

• Because light leaves many round drops at different angles, we see a curved arc. : গোলাকাৰ বিন্দুৰ পৰা পোহৰ বিভিন্ন কোণত ওলাই আহে, সেয়ে ৰামধেনু বেঁকা দেখা যায়।

Key Point: Rainbow appears curved because light leaves round raindrops in an arc.

মূল কথা: ৰামধেনু বেঁকা দেখা যায় কাৰণ পোহৰ গোলাকাৰ পানীৰ বিন্দুৰ পৰা ধনুক আকাৰত ওলাই আহে।

======================================================================================

MCQ

1. What is a rainbow ? / ৰামধেনু কি ?
A) A cloud / ডাৱৰ
B) A natural spectrum of seven colours / সাতটা ৰঙৰ প্ৰাকৃতিক বৰ্ণালী
C) A star / তৰা
D) A shadow / ছাঁ

Ans / উত্তৰ: B) A natural spectrum of seven colours / সাতটা ৰঙৰ প্ৰাকৃতিক বৰ্ণালী

Explanation / ব্যাখ্যা: A rainbow is made of seven colours seen in the sky after rain. ৰামধেনু হৈছে বৰষুণৰ পিছত আকাশত দেখা পোৱা সাতটা ৰঙৰ বৰ্ণালী।

2. When is a rainbow usually seen ? / সাধাৰণতে ৰামধেনু কেতিয়া দেখা যায় ?
A) At night / ৰাতি   B) Before sunrise / সূৰ্য উদয়ৰ আগতে
C) After rain / বৰষুণৰ পিছত  D) In winter / শীতকালত

Ans / উত্তৰ: C) After rain / বৰষুণৰ পিছত

Explanation / ব্যাখ্যা: Rainbows are commonly seen after rainfall when sunlight falls on raindrops. বৰষুণৰ পিছত সূৰ্যৰ পোহৰ পানীৰ বিন্দুত পৰিলে ৰামধেনু দেখা যায়।

3. What enters raindrops to form a rainbow ? / ৰামধেনু সৃষ্টি কৰিবলৈ পানীৰ বিন্দুত কি প্ৰৱেশ কৰে ?
A) Moonlight / চন্দ্ৰৰ পোহৰ   B) Sunlight / সূৰ্যৰ পোহৰ
C) Firelight / জুইৰ পোহৰ   D) Lamp light / বাতিৰ পোহৰ

Ans / উত্তৰ: B) Sunlight / সূৰ্যৰ পোহৰ

Explanation / ব্যাখ্যা: Sunlight entering raindrops forms a rainbow. সূৰ্যৰ পোহৰ পানীৰ বিন্দুত প্ৰৱেশ কৰাত ৰামধেনু সৃষ্টি হয়।

4. The bending of light is called — / পোহৰ বেঁকাই যোৱাক কি কোৱা হয়?
A) Reflection / প্ৰতিফলন  B) Rotation / ঘূৰণি  C) Refraction / প্ৰতিসৰণ   D) Absorption / শোষণ

Ans / উত্তৰ: C) Refraction / প্ৰতিসৰণ

Explanation / ব্যাখ্যা: Refraction means bending of light through water droplets. পানীৰ বিন্দুৰ মাজেৰে যোৱাৰ সময়ত পোহৰ বেঁকাই যোৱাক প্ৰতিসৰণ কোৱা হয়।

5. Splitting of white light into colours is called — / সাদা পোহৰ বিভিন্ন ৰঙত বিভক্ত হোৱাক কি কোৱা হয়?
A) Reflection / প্ৰতিফলন  B) Dispersion / বিচ্ছুৰণ  C) Rotation / ঘূৰণি  D) Refraction / প্ৰতিসৰণ

Ans / উত্তৰ: B) Dispersion / বিচ্ছুৰণ

Explanation / ব্যাখ্যা: Dispersion splits white light into seven colours. বিচ্ছুৰণে সাদা পোহৰ সাতটা ৰঙত বিভক্ত কৰে।

6. What happens inside the raindrop after refraction ? / প্ৰতিসৰণৰ পিছত পানীৰ বিন্দুৰ ভিতৰত কি হয় ?
A) Light reflects / পোহৰ প্ৰতিফলিত হয়  B) Light disappears / পোহৰ নোহোৱা হয়
C) Light stops / পোহৰ থমকি যায়  D) Light becomes heat / পোহৰ গৰম হয়

Ans / উত্তৰ: A) Light reflects / পোহৰ প্ৰতিফলিত হয়

Explanation / ব্যাখ্যা: After bending, light reflects inside the raindrop. বেঁকাই যোৱাৰ পিছত পোহৰ বিন্দুৰ ভিতৰত প্ৰতিফলিত হয়।

7. How many colours are seen in a rainbow ? / ৰামধেনুত কিমানটা ৰং দেখা যায় ?
A) Five / পাঁচটা  B) Six / ছয়টা  C) Seven / সাতটা  D) Eight / আঠটা

Ans / উত্তৰ: C) Seven / সাতটা

Explanation / ব্যাখ্যা: A rainbow contains seven different colours. ৰামধেনুত সাতটা ভিন্ন ৰং থাকে।

8. Why does a rainbow appear curved ? / ৰামধেনু বেঁকা দেখা যায় কিয় ?
A) Due to clouds / ডাৱৰৰ বাবে  B) Due to wind / বতাহৰ বাবে
C) Light leaves round raindrops at different angles / পোহৰ বিভিন্ন কোণত ওলাই আহে  D) Due to darkness / আন্ধাৰৰ বাবে

Ans / উত্তৰ: C) Light leaves round raindrops at different angles / পোহৰ বিভিন্ন কোণত ওলাই আহে

Explanation / ব্যাখ্যা: Light coming from many round drops forms a curved arc. গোলাকাৰ পানীৰ বিন্দুৰ পৰা পোহৰ বিভিন্ন কোণত ওলাই আহে, সেয়ে ৰামধেনু বেঁকা দেখা যায়।