What is Pressure ? | চাপ কি ?

---

What is Pressure ? | চাপ কি ?

Definition (সংজ্ঞা) : Pressure is the force acting per unit area. (চাপ (Pressure) হৈছে একক ক্ষেত্ৰফলৰ ওপৰত প্ৰয়োগ হোৱা বল।)

Formula (সূত্ৰ) : P = F/A​

Where (য’ত): P = Pressure (চাপ), F = Force (বল), A = Area (ক্ষেত্ৰফল)

Unit (একক) : The SI unit of pressure is Pascal (Pa).(চাপৰ SI একক হৈছে পাস্কেল (Pa)।)

Examples (উদাহৰণ)

1. Sharp knife cuts easily → Small area → High pressure (ধাৰালো চাকুৰ ক্ষেত্ৰফল কম, সেয়ে চাপ বেছি হয়।)


2. High heel shoes sink in sand → Small area → More pressure (হাই হিল জোতাই বালিত সোমাই যায়, কাৰণ চাপ বেছি।)


3. Camel walks easily on sand → Large area → Less pressure (উষ্ট্ৰৰ পা বহল, সেয়ে চাপ কম হয় আৰু বালিত নাসোমায়।)

Key Points (গুরুত্বপূর্ণ কথা)

• Pressure depends on force and area (চাপ বল আৰু ক্ষেত্ৰফলৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে)


• Smaller area → Higher pressure (সৰু ক্ষেত্ৰফল → অধিক চাপ)


• Larger area → Lower pressure (ডাঙৰ ক্ষেত্ৰফল → কম চাপ)

=============================================================================

MCQ

1. What is pressure ? | চাপ কি ?

A. Force × Area  B. Force ÷ Area  C. Area ÷ Force  D. Mass × Volume
Ans: B. Force ÷ Area
Explanation: Pressure = Force/Area. ব্যাখ্যা: চাপ = বল ÷ ক্ষেত্ৰফল

2. SI unit of pressure is — | চাপৰ SI একক কি ?

A. Newton  B. Joule  C. Pascal  D. Watt
Ans: C. Pascal
Explanation: SI unit is Pascal (Pa). ব্যাখ্যা: SI একক হৈছে পাস্কেল

3. Pressure increases when — | চাপ কেতিয়া বাঢ়ে ?

A. Area increases  B. Force decreases  C. Area decreases  D. Mass decreases
Ans: C. Area decreases
Explanation: Smaller area → higher pressure. ব্যাখ্যা: কম ক্ষেত্ৰফল → বেছি চাপ

4. A sharp knife cuts easily because — | ধাৰালো চাকু সহজে কাটে কাৰণ —

A. More mass  B. Less area  C. More volume  D. Less force
Ans: B. Less area
Explanation: Less area increases pressure. ব্যাখ্যা: কম ক্ষেত্ৰফল → বেছি চাপ

5. Pressure depends on — | চাপ কিহৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে ?

A. Only force  B. Only area  C. Force and area  D. Volume and mass
Ans: C
Explanation: P = F/A. ব্যাখ্যা: চাপ বল আৰু ক্ষেত্ৰফলৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে

6. Why do camels walk easily on sand ? | উষ্ট্ৰে বালিত সহজে কেনেকৈ চলে ?

A. Less weight  B. Large feet area  C. High speed  D. Less force
Ans: B. Large feet area
Explanation: Large area → low pressure. ব্যাখ্যা: ডাঙৰ ক্ষেত্ৰফল → কম চাপ

7. Which produces maximum pressure ? | কোনটোত সৰ্বাধিক চাপ হয় ?

A. Large force, large area  B. Small force, large area  C. Large force, small area  D. Small force, small area
Ans: C
Explanation: Max pressure = High force + small area. ব্যাখ্যা: বেছি বল + কম ক্ষেত্ৰফল → বেছি চাপ

8. If force is constant, pressure decreases when — | বল স্থিৰ থাকিলে চাপ কেতিয়া কমে?

A. Area decreases  B. Area increases  C. Force increases  D. Volume increases
Ans: B. Area increases
Explanation: Larger area spreads force. ব্যাখ্যা: ডাঙৰ ক্ষেত্ৰফল → কম চাপ

9. 1 Pascal equals — | ১ পাস্কেল সমান —

A. 1 N/m  B. 1 N/m²  C. 1 kg/m  D. 1 J/m
Ans: B. 1 N/m²
Explanation: P = F/A. ব্যাখ্যা: চাপ = বল ÷ ক্ষেত্ৰফল

10. High heel shoes exert more pressure because — | হাই হিল জোতাই বেছি চাপ দিয়ে কাৰণ —

A. More weight  B. Less area  C. More height  D. Less force
Ans: B. Less area
Explanation: Small contact area increases pressure. ব্যাখ্যা: কম ক্ষেত্ৰফল → বেছি চাপ

Revision (পুনৰালোচনা) : Pressure = Force ÷ Area (চাপ = বল ÷ ক্ষেত্ৰফল)